Hi Strijder (of vermijder)!
Wat mooi dat je nieuwsgierig was naar jouw strijder- of vermijderprofiel. Alleen met inzicht kunnen we groeien.
In dit rapport vind je jouw scores op de vijf schildreacties: manieren waarop je jezelf onbewust hebt beschermd tegen ervaringen die voor jouw jonge zenuwstelsel te groot waren om op dat moment volledig te voelen.
Hieronder vind je jouw persoonlijke profiel in een staafdiagram.
Op de volgende pagina’s lees je meer over het schild, vind je een beschrijving van elke reactie met een eerste kleine stap om minder te lijden onder je schildreacties.
Dit rapport is van jou. Je hoeft niets. Je mag lezen, reflecteren en misschien herkennen: ik ben niet mijn reactie – ik ben degene die ernaar kijkt.
Ik wens je veel groei en compassie met jezelf!
Hartegroet,
Dorien Witte
welkom@deemotieschool.nl | 06 2409 6025
Dit zijn jouw testuitkomsten. Ze geven inzicht in hoe jij doorgaans reageert in situaties die voor jou spanning of een gevoel van onveiligheid oproepen. Er is geen goed of fout: dit gaat over herkennen, niet over beoordelen. Wanneer je met je schildreacties aan de slag gaat, kan het waardevol zijn om de test na een half jaar nog eens te doen en te zien wat er isveranderd.
Schrikreactie | vluchten
Zelfrechtvaardiging | slachtoffer
Redden | hard werken
Zelfveroordeling
Vermijden | ontkenning
When you are in it, it’s drama.
When you observe it, it’s comedy!
De hele dag door nemen we zaken waar die ons onbewust herinneren aan situaties die vroeger bedreigend voor ons waren. Pijlsnel kiezen we dan een verdedigingsreactie die ons uit verbinding houdt en nu helemaal niet meer nodig is.
Ons schild bestaat uit vijf automatische reacties die ons beschermen tegen het voelen van oud verdriet en geestelijke littekens. Deze reacties zijn een samenspel van ons zenuwstelsel en onze hersenen en worden door onbewuste waarnemingen automatisch geactiveerd. We onderscheiden twee hoofdtendensen: strijdende reacties – met veel en hoge energie (flight, fight en please, afkomstig uit het sympathische zenuwstelsel) en vermijdende reacties – gekenmerkt door verlamming, terugtrekking of bevriezing (fold en fiddle, afkomstig uit het dorsale vagale systeem). Onder al deze reacties ligt dezelfde basis: angst. Op de volgende pagina’s lees je meer over het schild en vind je per reactie een kleine eerste stap richting bevrijding.
In ons schild zijn we in de ban van een illusie. We belanden in een soort timewarp: een trigger wekt een oude herinnering op, en voor we het weten, speelt onze geest een oude film af. We verdedigen ons tegen iets wat allang voorbij is. Deze reactie gaat gepaard met onaangename gevoelens en gedragingen, die ons uit verbinding brengen met onszelf én met anderen.
De eerste laag is schrik of paniek: een overweldigend en heel naar gevoel
dat ons aanzet om te vluchten uit een situatie. De vluchtrespons wordt
gedreven door het instinctieve deel van ons brein en het zenuwstelsel en
fungeert als een alarmsignaal. De essentie is: ‘ik kan er nog van weg’.
EERSTE KLEINE STAP: je lichaam wil weg. Maar jij bent hier. En je bent veilig. Het
ergste is al gebeurd. Wat als je even goed ademhaalt en heel zachtjes tegen
jezelf zegt: ‘Er is geen gevaar, ik ben veilig. Wat zou nu het ergste zijn dat kan
gebeuren?’ Wat doet dit met je systeem?
De tweede laag bevindt zich in de hoge-adrenaline modus van het
sympathische zenuwstelsel. In deze laag schiet je in de tegenaanval. Je voelt
boosheid, irritatie of frustratie en probeert controle te krijgen door boven de
ander te gaan staan. Dit schild lijkt krachtig, maar sluit je hart af. Je voelt je
(misschien lichtjes) superieur, vindt dat je totaal gelijk hebt en dat de ander
het fout doet. Tegelijkertijd voel je je ook slachtoffer - alsof jou iets wordt
aangedaan. Onder dit vuur zit vaak een oud gevoel van machteloosheid of
niet erkend zijn.
Fight is geen echte kracht, maar een beschermingsreactie tegen wat
daaronder ligt. Het effect? De ander voelt zich weggeduwd of geïntimideerd,
wat kan leiden tot een tegenaanval, tijdelijke meegaandheid - en vrijwel
altijd tot een breuk in het contact.
.
In deze reactie ga je hard werken, helpen of zorgen om waardering,
erkenning en bevestiging te krijgen. Je voelt je vaak verantwoordelijk voor
het geheel, denkt “iemand moet het toch doen” en verlangt ernaar gezien,
gewaardeerd of nodig te zijn. Onder die actie zit een oud verlangen: zie mij
nou toch eindelijk eens. Je probeert in het heden te ontvangen wat je
vroeger zo gemist hebt — liefde, verbinding, bestaansrecht.
Redden lijkt op verbinden, maar houdt je uit contact: je voorkomt pijn of
struikelen bij de ander, en verliest jezelf onderweg. Perfectionisme,
controledrang en piekeren zijn uitingen van de please-strategie en vaak
manieren om grip te houden op een gevoel van onveiligheid.
EERSTE KLEINE STAP: Stop even, harde werker. Neem een kleine pauze,
adem diep in en uit en vraag jezelf liefdevol af: wat hoop ik toch te krijgen?
Waar ben ik zo hard voor aan het werk? En als je druk bezig bent een
ander te redden: wil ik dat, kan ik dat, heb ik ruimte? En wat kan die ander
zelf?
Wanneer vechten of vluchten niet meer werkt, schakelt je systeem over
naar de ‘uit-stand’: het dorsale deel van je zenuwstelsel. Je zakt in, je
energie loopt weg. De eerste schildreactie hier is zelfveroordeling: “Ik ben
niet goed genoeg. ”Schaamte, schuld, moedeloosheid of het gevoel dat alles te veel is – het zijn allemaal echo’s van dezelfde innerlijke stem die zegt: jij schiet tekort. Gedachten als “Ik ben niet slim genoeg” , “niet mooi genoeg”, “niet sterk genoeg” kunnen je verlammen. Je krimpt ineen als een egeltje, sluit je af, en voelt je klein. Vaak voelt het alsof je nergens toe komt. Je hebt geen zin, geen fut – en misschien zelfs geen geloof meer dat het ooit anders wordt. Maar dat klopt niet: ook dit is een schild, dat je beschermt tegen die oude pijn van ooit.
EERSTE KLEINE STAP: Realiseer je dat dit een ‘stupid friend’ is die je beschermt tegen iets ouds. Geloof de gedachten in geen geval! Wat is er wel waar in het heden? Doe eventueel een reality check met een vriend, vriendin of collega.
In deze bovenste laag van het schild verliezen we het contact met ons
gevoel. Wat je niet voelt, lijkt er niet te zijn – toch? Je systeem kiest voor
vermijden, verdoven of wegdraaien. Je stelt uit, verliest jezelf in smoesjes,
verzacht wat eigenlijk pijnlijk is, of rationaliseert het weg. Je zoekt afleiding,
scrollt, poetst of plant een meeting, alles om maar niet te hoeven voelen
wat eronder zit. Ook verslavingen en het goedpraten ervan horen bij deze
reactie. Je lijf kan uitchecken: je voelt je vaag, niet helemaal aanwezig -
alsof je net naast jezelf leeft. Maar ook dit is een beschermingsstrategie. Een
slimme, ooit noodzakelijke manier om jezelf te sparen. Alleen nu belemmert
ze je om echt te leven.
EERSTE KLEINE STAP: Je wilt weg. Je lacht het weg. Maar er is niets om van weg te hoeven, je bent veilig. Begin met voelen. Eén ademhaling is genoeg.
Geïnspireerd door PRI, Polyvagaal Theorie, Transactionele Analyse
We hopen van harte dat het invullen van deze test en het doornemen van de resultaten je meer zelfinzicht en waardevolle handvatten hebben opgeleverd. Smaakt dit naar meer en wil je aan de slag om je te bevrijden van je schildreacties? Je bent van harte welkom voor een vrijblijvende kennismaking, telefonisch of online. Maak een afspraak via welkom@deemotieschool.nl of bel of app Dorien op 06 2409 6025.
Toetje: kijken met compassie
Snel weg van hier!’ Met bonzend hart, gespannen spieren en gezwinde spoed is hij ervandoor, voordat hij zich überhaupt een beeld kan vormen van wat er aan de hand is.
‘Let maar niet op mij!’ Met een zwaar gemoed maakt ze zich klein en trekt zich terug in haar holletje. Ze weet zeker dat ze niet goed genoeg is en het voor iedereen verpest.
‘Hup hup, aan de slag met een nieuw project, ik moet de wereld redden!’ Met veel energie gaat de super-aimabele wasbeer er weer tegenaan. Dat hij doordendert en meerschade maakt dan hem lief is, heeft hij zelf niet in de gaten.
‘Nu moeten jullie eens even goed naar mij luisteren, stelletje ‘prutsers, gromt de beer. Iedereen in haar omgeving schrikt op en schiet in de houding. Ze zeggen dat ze beers bevelen zullen opvolgen, maar veel vaart maken ze niet. Ze houden meer van harmonie.
‘Yes we are fine!’ Met olijke blik begraaft hij zijn koppie in het zand. Lekker rationaliseren en vertellen dat er niets aan de hand is, daar is hij groot mee geworden. Hij vindt het prima zo. En daar is toch niks mis mee? Maar hij heeft niet door dat hij snakt naar wezenlijke verbinding.
‘Goed en fout bestaan niet’ fluistert ze zacht. Met heldere ogen overziet ze het geheel. Ze weet: voelen is veilig. En vluchten? Soms zonde. Want alles is leren. Rechtuit of met een omweg: het maakt niet uit. Je pad is je pad. Neem je tijd. Geniet van het proces.
Animals speak
to those who listen